Overmatig zweten (hyperhidrose) in Gent

Wat hyperhidrose betekent in het dagelijks leven

Overmatig zweten is meer dan een cosmetisch ongemak. Het kan je kledingkeuze bepalen, sociale situaties belasten en je zelfvertrouwen ondermijnen. Sommige mensen vermijden lichtgekleurde kleding, een handdruk of activiteiten waarbij ze zweetplekken vrezen. Herkenning is de eerste stap: veel mensen denken jarenlang dat ze gewoon nu eenmaal veel zweten, terwijl er wel degelijk opties bestaan om de last te verminderen.

Mogelijke oorzaken

Men onderscheidt grofweg twee vormen. Bij primaire (of focale) hyperhidrose gaat het meestal om specifieke zones, zoals oksels, handen, voeten of gezicht, en begint de klacht vaak al op jonge leeftijd zonder duidelijke onderliggende ziekte. De aansturing van de zweetklieren is dan overactief. Bij secundaire hyperhidrose is er een onderliggende oorzaak, bijvoorbeeld hormonale schommelingen, een schildklierprobleem, bepaalde medicatie, infecties of andere aandoeningen. Deze vorm ontstaat vaker op latere leeftijd, kan het hele lichaam betreffen en kan ook 's nachts optreden.

Dit onderscheid is belangrijk, omdat de aanpak verschilt. Een plaatselijke behandeling is bedoeld voor de eerste vorm. Bij een vermoeden van een onderliggende oorzaak hoort eerst een medisch onderzoek, waarbij de eigenlijke oorzaak wordt aangepakt.

Wanneer een medische beoordeling zinvol is

Een beoordeling is aangewezen wanneer het zweten je dagelijks leven merkbaar hindert, wanneer het plots ontstaat of duidelijk verergert, wanneer het gepaard gaat met andere klachten zoals gewichtsverlies, koorts of nachtzweten, of wanneer het over het hele lichaam optreedt. In die situaties is het verstandig om samen met de huisarts te kijken of er een onderliggende oorzaak speelt voordat een plaatselijke behandeling wordt overwogen.

Behandelopties, van eenvoudig naar specifiek

De aanpak begint doorgaans bij de meest eenvoudige middelen en wordt pas uitgebreid als die onvoldoende helpen.

• Antitranspiranten met aluminiumchloride. Sterkere varianten dan een gewone deodorant kunnen de zweetproductie plaatselijk verminderen. Ze zijn vaak de eerste stap, maar kunnen huidirritatie geven.
• Iontoforese. Voor handen en voeten kan een behandeling met een zwakke elektrische stroom via water helpen. Ze vraagt herhaling en een zekere volhouding.
• Medicatie. In bepaalde gevallen kan een arts systemische medicatie overwegen die de zweetproductie remt. Dit gebeurt onder medisch toezicht en kan bijwerkingen hebben.
• Botulinetoxine. Voor hardnekkige, lokale hyperhidrose die onvoldoende reageert op bovenstaande middelen kan een behandeling met botulinetoxine overwogen worden.
• Andere ingrepen. In uitzonderlijke, ernstige gevallen bestaan er verdergaande ingrepen. Die vallen buiten het bereik van deze pagina en horen bij een gespecialiseerde beoordeling.

Hoe botulinetoxine bij overmatig zweten werkt

Bij een behandeling van hyperhidrose worden kleine hoeveelheden botulinetoxine met fijne naalden verdeeld ingespoten net onder de huid, in het gebied dat overmatig zweet. De stof onderbreekt tijdelijk het zenuwsignaal dat de zweetklieren aanstuurt, waardoor de zweetproductie in dat gebied afneemt. Het effect treedt niet meteen op, maar bouwt op in de dagen na de behandeling.

Het gaat om een tijdelijk resultaat. Bij oksels houdt het effect vaak enkele maanden aan, ruwweg in de orde van 4 tot 9 maanden, waarna de behandeling herhaald kan worden. De duur verschilt van persoon tot persoon en per zone. Handpalmen en voetzolen zijn gevoeliger en de behandeling daar kan meer ongemak geven.

Voor wie het geschikt kan zijn, en voor wie niet

Botulinetoxine bij hyperhidrose kan een optie zijn wanneer het om een duidelijk afgebakende zone gaat, de klacht hardnekkig is en eenvoudiger middelen onvoldoende hielpen. Het is niet bedoeld als eerste stap en niet geschikt wanneer er een onderliggende oorzaak speelt die eerst behandeld moet worden. De behandeling wordt afgeraden tijdens zwangerschap en borstvoeding, bij bepaalde spier- of zenuwaandoeningen, bij een gekende overgevoeligheid voor de stof en bij een infectie of huidprobleem ter hoogte van de injectieplaats. Ook bij zweten over het hele lichaam is een plaatselijke behandeling meestal niet de juiste keuze.

Mogelijke bijwerkingen en grenzen

Zoals bij elke medische ingreep zijn bijwerkingen mogelijk. Rond de injectieplaatsen kunnen er tijdelijk roodheid, kleine bloeduitstortingen of gevoeligheid optreden. Bij behandeling van de handen bestaat de kans op een tijdelijk zwakker gevoel in de handspieren. Zeldzamere reacties zijn mogelijk en worden tijdens de consultatie besproken. Belangrijk om te weten: de behandeling vermindert de klacht in een bepaald gebied, maar geneest hyperhidrose niet en pakt geen onderliggende oorzaak aan.

Verloop van consultatie en behandeling

Alles begint met een consultatie. Daarin worden je klachten, de betrokken zones, je medische voorgeschiedenis en eerdere behandelingen besproken. Op basis daarvan wordt beoordeeld of een plaatselijke behandeling zinvol is of dat eerst een bredere medische beoordeling aangewezen is. Wanneer een behandeling met botulinetoxine passend is, wordt uitgelegd wat je mag verwachten, hoe de behandeling verloopt en wat het te verwachten effect en de duur zijn. De behandeling zelf neemt doorgaans een beperkte tijd in beslag en gebeurt met fijne naalden. Eventuele kosten komen tijdens de consultatie neutraal aan bod.

Alternatieven blijven het overwegen waard

Niet iedereen heeft een injectiebehandeling nodig. Voor veel mensen bieden aangepaste antitranspiranten, iontoforese of, in specifieke gevallen, medicatie voldoende verlichting. De keuze hangt af van de zone, de ernst, je voorkeuren en wat je al hebt geprobeerd. Een consultatie helpt om samen de stap te kiezen die bij jouw situatie past, zonder onnodige ingrepen.